بررسی برخی عقاید سنتی مردم روئین این موضوع را روشن خواهد نمود که فرهنگ مردم این منطقه از ایران زمین با توجه به قوم ساکن در آن سرشار از تمثیلها و رسم و رسومات برگرفته از مناسبات عمیق اجتماعی و خانوادگی است ، عقایدی که گاها از متن احادیث ائمه معصومین علیهم السلام قابل استخراج هستند از جمله وجود تار عنکبوت در خانه که باعث ورود فقر به خانه خواهد شد و یا نگرفتن ناخن در شب .البته در این میان برخی لطایف نیز وجود دارد که گاها به علوم پیش بینی آب و هوا و زمین شناسی و نجوم و ... مرتبط است .خواندن این تحقیق که از سوی کانون شهدای روئین توسط آقای سلیمانزاده ارائه شده است خالی از لطف نیست
بررسی ها نشان می دهد که لباسهای قدیمی روستائیان روئینی مانند پوشش دیگر روستائیان خراسان است. یعنی در گذشته نه چندان دور پوشش مردان ترکیبی از قبا و ارخالق و شلوار بود. قبای بلند تا زیر زانو با شلوار بلند پاپوشی به شکل چاروق یا گیوه کامل می باشد . پوشش سر نیز شال و یا کلاه بود. این پوشش در دوران حاضر منسوخ شده است . و تنها پوشش سر است که هنوز در میان سالخوردگان روستا رواج دارد.
بر اساس اطلاعات جمع آوری شده از سوی خانه بهداشت ، روستای روئین در ابتدای سال 1385 حدود 2947 نفر جمعیت داشته است . از جمعیت روستا پیش از سال 1335 ، اطلاعاتی در دست نیست. بنابر این فقط می توان تحولات جمعیتی روستا را پس از این سال مورد بررسی قرار داد .جدول زیر جمعیت روستای روئین را از سال 1335 تا سال 1385 نشان می دهد . اطلاعات این جدول حاکی از آن است که سیر تحول جمعیت روستای روئین را طی نیم قرن گذشته می توان به دو دوره تقسیم کرد.
معرفي آئين محلي «سفره آومجي» در روستاي تاریخی روئين
در روستای روئین رسم جالب و بامزه ای بین مردم و جوانان و خانواده های خونگرم رایج است که تاریخچه اجرای آن نامعلوم است ولی به دلیل زیبا بودن این رسم آنرا در این قسمت نقل میکنم . این سنت زیبا رسمی نیست جز «سفره آومجی» که برای بعضی پسرهای این روستا از طرف دوستان و اقوام انداخته میشود
معرفی حاجی غلامرضا روحانی مسنترین ساکن در روستای روئین
حاجی غلامرضا روحانی با صورتی نورانی ، عمامه زرد و جلیقه قهوه ای و پالتو بلند ، چهره شناخته شده ای برای تمامی اهالی روستای روئین است . حاجی غلامرضا اکنون با بیش از یک قرن عمر به عنوان مسنترین فرد این روستا است . ملا محمد تقی روحانی تنها قاضی و اولین قاضی روستای روئین اسم آخرین فرزند خود را به جهت ارادت خود به حضرت ثامن الحجج علی بن موسی الرضا علیه السلام غلامرضا گذاشت
دکتر قوامی از طرح گازرسانی به روستای روئین در آینده ای نزدیک خبر داد
حمید رابعی مدیریت سایت روئین طی مکاتبه ای با نماینده محترم اسفراین و روئین در مجلس شورای اسلامی جناب اقای دکتر هادی قوامی خواستار مساعدت و همکاری و همچنین راهنمایی ایشان با سایت روئین شدند که جناب دکتر قوامی نیز طی نامه ای ضمن تشکر از مدیریت این سایت اخبار بسیار خوشحال کننده ای برای اهالی روستای روئین داشتند . متن نامه بدینوسیله به اطلاع اهالی محترم روئین میرسد :...
دستور زبان فارسی روئینی (تاتی) / زبان در خطر انقراض
متاسفانه هر روز شاهد مرگ یک زبان در گوشه ای از دنیا هستیم و باید گفت در این کره خاکی گویشها و زبانهای محلی در زندان زبانهای رسمی درحال مرگ تدریجی هستند زبان در خطر انقراض، به زبانی گفته میشود که در خطر خروج از سطح کاربری قرار داشته باشد، که معمولاً به دلیل تعداد اندگ گویشوران است. اگر دیگر کسی به آن زبان سخن نگوید، آنگاه آن زبان را مرده، خاموش یا منقرض مینامیم .از آنجا که زبان روئینی به نظر می رسد طی سالهای نه جندان دور به این دسته بپیوندد در این پست تصمیم گرفتم تا گلچینی از لغات و کلمات روئینی را قرار دهم تا برای آیندگان به یادگار باقی بماند ... شما هم اگر از این زبان سر رشته ای دارید ما را در این کار یاری نمائید
اين دهكده با قدمت چندين ساله اش نام هاي مختلفي را داشته است كه در اين قسمت با برخي از آنان و علت نام گذاري آن نام ها براي اين دهكده آشنا مي شويم. نخست با نامي به نام «رويان دژ» آشنا مي شويم. اين كلمه در لغت يعني قلعه اي كه از روي باشد و بسيار محكم،دليل اين اسم گذاري جهت وجود كوه هاي بلند و مرتفع بوده كه هيج گاه دشمن نمي توانسته است به راحتي به آن جا حمله كند؛به همين دليل آن را «رويان دژ» خواندند.
جغرافياي انساني و اقتصادي روئین به نقل از فصلنامه ي تحقيقات جغرافيايی
نژاد اين اهالي خوش ذوق هم چون اكثر روستا ها و ديگر شهر هاي خراسان شمالي سفيد رنگ است. دين مردمان اين دهكده ي توريستي اسلام است و چند باب مسجد جهت عزاداري در اين روستا قرار دارد. زبان اين اهالي پر مهر از ريشه هاي فارسي يا همان تاتي يا درباري ساسانيان است، كه اين ريشه زبان فارسي دري را مي رساند.كه زبان درباري ساسانيان است.
مراسم خال ختك از اين قرار بود شب عيد غدير خم مي رفتند دكان رنگرزي مقداري از كف نيل يا هرنگي كه در خم بود مقداري بر داشته به خانه مي آوردند با يك چيزي كه دايره بود مثل ته ني به جوهر ميز دند و به گونه هاي بچه ها مي گذاشتند مثل يك بهر دايره بر اين عقيده كه با اين خم تجديد و بيعت با علي بن ابي طالب در عيد غدير خم مي باشد. ...
شاهد بی مدعا قدمت روئین زبان فارسی دری است یا فارسی قدیم که امروزه به عنوان فارسی دری یاد می شودزبان دری روئین در واقع همان زبان تاتی ایران باستان است که در تقسیمات زبان پارسی از آن یاد می شود و هنوز بدان سخن گفته می شود زبان دری عصر ساسانی ،دوره ساسانی اوج نفوذ مغها (روحانیون زرتشت ) در دربار است و این باعث گسترش این دین در بین مردم آن روزگار شده است . شاهد این مدعا کوچه گبرو است گبرو نامی بوده که بعدها از سوی مسلمانان به زرتشتیان اتلاق میشده است.
روستاي رويين، يكي از معروف ترين آبادي هاي خوش آب و هواي شهرستان اسفراين در استان خراسان شمالي است كه در ۲۴ كيلومتري شمال اسفراين و ۵۲ كيلومتري جنوب شرقي بجنورد و در يكي از دره هاي دامنه جنوبي آلاداغ با جهت غربي ـ شرقي قرار گرفته است.از نظر تقسيمات كشوري روستاي رويين جزو دهستان رويين شهرستان اسفراين از استان خراسان شمالي به شمار مي آيد. رويين در ۶ كيلومتري جاده اسفراين - بجنورد قراردارد. رويين در داخل رشته كوه هاي آلاداغ كه ادامه البرز شرقي است قرار گرفته، تيپ دهستان رويين از نوع روستاهاي كوهستاني دره اي به شمار مي آيد.
روستای رویین یكی از معروف ترین آبادی های خوش آب و هوای شهرستان اسفراین درخراسان شمالی است كه در 24 كیلومتری شمال اسفراین و 52 كیلومتری جنوب شرقی بجنورد و در یكی از دره های دامنه جنوبی آلاداغ در جهت غربی- شرقی قرار گرفته است برای رسیدن به این روستا از مسیر بجنورد باید از جاده ای پرپیچ و خم و گردنه های زیبا و سرسبز اسدلی و پلمیس گذشت كه خود جزئی از زیبایی این سفر گردشگری است.